فهرست:
 
مرمت مدرسه عمادیه گرگان
 
مقدمه
 
1)کلیاتی در مورد استان گلستان و شهر گرگان
 
2)کلیاتی در مورد مدارس ایران
 
3)شناخت و معرفی اثر
 
4)آسیب شناسی
 
5)طرح مرمت
 
1-1) موقعیت جغرافیایی استان
 
1-2) آب و هوا
 
1-3) ناهمواریها
 
1-4) شهر گرگان
 
1-4) پیشینه تاریخی
 
2-1)آموزش در ایران باستان
 
2ـ2)فضای معماری مدارس
 
2ـ3)جایگاه مدرسه در شهر
 
2ـ3ـ1)مسجد جامع ومدرسه
 
2ـ3ـ2)بازار و مدرسه
 
2ـ3ـ3)محلات مسکونی ومدرسه
 
2ـ3ـ4)میدان ومدرسه
 
3)شناخت ومعرفی اثر
 
3-2) مدرسه عمادیه
 
3-2-1) موقعیت
 
3-2-2) تاریخچه
 
3-2-3) مطالعات کالبدی
 
تصاویر مدرسه 
 
پلان ها مدرسه
 
تحلیل کلیه پلان ها
 
پلان همکف
 
پلان طبقه اول
 
پلان بام
 
نما ها
 
برش ها
 
4)آسیب شناسی
 
1ـ4) عوامل موثردرتخریب بنا
 
2ـ4)مسئله تشخیص دربناهای تاریخی
 
جدول(4-1) :آسیب شناسی بنا
 
5)طرح مرمت
 
1ـ5)لزوم مرمت این بنا
 
2ـ5)مروری برمرمت های انجام شده
 
تصاویر و تحلیل کلی از مرمت بنا
 
………………………………………….
 
مقدمه 
 
درمیان آثارمعماری اسلامی ایران مدارس جایگاه ویژه ای دارند.هرچندنمونه های
این بناها، از همه قرون گذشته باقی نمانده است. اما بررسی مصادیق باقی
مانده نشان می دهد که مدارس همچون مساجدوآرامگاهها مورداحترام وتوجه خاص
مردم بوده وهمواره دربرپایی وزیبایی هرچه بیشترآنها تلاش شده است.
 
به شهادت متون تاریخی درهمه ی دورانها مدارس بزرگ ومعتبری درشهرهای مختلف
این سرزمین وجودداشته است امامتاسفانه آثارتاریخی به جای مانده، همه ی
دورانها را در بر نمی گیرد.از جهت معماری بهترین آثار باقی مانده مدارس
متعلق به دوران تیموریان ، صفویان و قاجاریان است.
 
در این میان مدارسی که در اقلیم گرم ومرطوب شمال شرق
 
ایران واقع شده اند، به تناسب سایرنقاط ایران کمتر مورد
 
بررسی و مطالعه قرار گرفته اندو به دلیل شرایط اقلیمی و
 
اجتماعی بیشتر در معرض آسیب جدی قرارداشته اند.این
 
مسئله لزوم تحقیق بیشتر در این مورد را فراهم می نماید.
 
برجستگی این پایان نامه نسبت به پژوهشهای قبلی در بکر
 
بودن موضوع و همچنین ضرورت ارائه طرح های مرمت
 
واحیاء برای این بنا است.
 
}1)کلیاتی در مورد استان گلستان و شهر گرگان
 
 موقعیت جغرافیایی استان
 
استان گلستان با 20328 کیلومترمربع وسعت ، 33/1 درصدازکل مساحت ایران رابه
خوداختصاص داده است. این استان ازنظرطول وعرض جغرافیایی بین َ25 و 36 درجه
تا َ8 و 38 عرض شمالی از استوا َ50 و 53 تا ً11و 56 طول شرقی ازنصف
والنهارگرینویچ قرارگرفته است. این استان ازشمال به جمهوری ترکمنستان ، از
شرق به استان خراسان ، از جنوب به استان سمنان و ازغرب نیمی به استان
مازندران ونیمی به دریای مازندران محدود می شود.
 
 
 
آب و هوا 
 
آب و هوای استان تحت تاثیرعرض جغرافیایی،ارتفاعات البرزوجهت
امتدادآن،نزدیکی به دریای خزر ، توده های هوایی و پوشش گیاهی از تنوع زیادی
برخوردار است .
 
بارندگی ودمادوعنصراصلی آب وهوا هستند، دمای هوادرنقاط مختلف استان به علت
اختلاف ارتفاع و فاصله ازدریا یکسان نیست به طورکلی هرچه ازغرب به شرق
وازجنوب به شمال می رویم دمای هواافزایش می یابد.(شعبانی ، ص 7 )
 
استان گلستان دارای سه نوع آب و هوای معتدل ،
 
کوهستانی وخشک ونیمه خشک است. این استان
 
باتوجه به مساحت کم آن نسبت به دیگراستانهای
 
ایران،از تنوع اقلیمی زیادی برخورداراست.
 
ناهمواریها
 
ناهمواریهای استان گلستان رامی توان به سه قسمت کوهستانی،کوهپایه ای وجلگه
ای تقسیم کرد. تقریباً در       سراسراستان،شیب زمین ازارتفاعات به سوی جلگه
ودریای مازندران است .
 
*1-**4)**شهر گرگان*
 
شهرگرگان درطول جغرافیایی 54درجه و22دقیقه ودرعرض جغرافیایی 36درجه
و49دقیقه و به ارتفاع 155مترازسطح دریاهای آزاد واقع است. این شهرمرکزاستان
گلستان ودرمسیراصلی جاده تهران-مشهد قرارگرفته است. شهرگرگان ازشمال به
شهرستان آق قلا، ازشرق به شهرستان کردکوی وبندرترکمن وازجنوب به ارتفاعات
شاه کوه واستان سمنان محدوداست.زبان اصلی مردم گرگان گویش زیبا ودلنشین
استرآبادی است. گرگان درحال حاضر 358877 نفر جمعیت وحدود 60 کیلومترمربع
وسعت دارد. گرگان فعلی تا سال 1316 هجری شمسی به استرآباد موسوم بود. گرگان
قدیم که به عربی جرجان خوانده می شد شهری آباد ومهم بود که در نزدیکی شهر
گنبد قابوس امروزی قرار داشت .
 
 
 
*1-**4)**پیشینه تاریخی *
 
تاریخ ووقایع شهراستراباد درنخستین سده های اسلامی باتاریخ شهرکهن گرگان
(جرجان) درآمیخته،وازهمین روست که آگاهی ها ازوقایع تاریخی استراباد
بسیاراندک است. ازاستراباددردوره عباسیان وبه هنگام خلافت هارون
الرشیدودرجریان نبرد حمزه خارجی با نمایندگان خلیفه درخراسان وگریختن وی به
آن شهر،یاد می شود.
 
به نظرمی رسد استراباددر256 هـ. ق بخشی ازایالت طبرستان به شمارمی
آمده،ودرنبردهای حکام طاهری باعلویان همواره پناه گاه امنی برای آنان بوده
است. یعقوب لیث در260 هـ. ق استرابادراازسیطره حسن بن زید علوی بیرون کرد.
 
درزمان ساسانیان این شهریکی از مراکز مهم ضرب سکه بود. استراباد تاسال 387
هـ.ق درتصرف حکومت آل بویه بود .
 
( میرخواند، ص 706 )
 
استراباد در دوره ایلخانیان محل درگیری امیران و پسران ارغون خان بود. امیر
تیمور در 786 هـ. ق استراباد را به تصرف در آورد و لقمان پسرتیموررابه
حکومت استراباد نشاند.
 
با پایان یافتن حکومت امیران تیموری درخراسان، استراباد نیزبه تصرف لشکریان
شیبک خان ازبک درآمد. پس از پیروزی شاه اسماعیل صفوی بر سپاهیان ازبک در
916 هـ.ق استراباد نیز حاکمی از سوی دولت صفوی یافت. ( قمی، ص 102 )
 
نبرد میان لشکریان صفوی وازبک درسالهای 935تا 943هـ.ق ادامه داشت وشهرگاه
درتصرف ازبکها بودوگاه دردست صفویان.
 
پس ازسقوط اصفهان درسال 1135 هـ.ق به دست لشکریان افغان، باانعقادقراردادی
بین طهماسب میرزاودولت روسیه استراباددراختیارروسیه قرارگرفت.(لمتون، ص176).
 
نادرپس ازراندن افغانها، قرارداد طهماسب میرزارا با روسیه فسخ
کردواسترابادرادرسال 1144 هـ. ق ازروسیه پس گرفت. ( مستوفی ، صص 108 ـ 107 )
 
پس ازکشته شدن نادر در سال 1160 هـ. ق، محمد حسن خان قاجار توانست استراباد
و نواحی مازندران و گیلان را به تصرف خود درآورد. درسال 1172هـ.ق
استرابادبه تصرف کریم خان زنده درامد. پس ازمرگ کریم خان درسال 1193هـ.
ق،آقامحمدخان ازشیرازرو به مازندران واسترابادنهادوبه رغم مخالفت
برادرانش،استراباد را تصرف کرد. از سال 1316(هـ.ش) که نام شهر رسماً به
گرگان تغییر یافت، شهرونواحی ان رونق اقتصادی شایان توجهی پیدا کرد.
 
2)کلیاتی در مورد مدارس ایران
 
آموزش فعالیتی اجتماعی است که متناسب باسطح فرهنگ وتمدن هرجامعه شکل می
گیردونهاد هاوسازمان های ویژه ای پدید می آورد.درعموم جوامع انسانی،نخستین
نهاد های آموزشی دربطن نهاد ها وسازمان های مذهبی تکوین یا فته اند. تکوین
هرفضای آموزشی نمایانگر پیدایش نوعی فعالیت تخصصی درجامعه است که انجام آن
به فراگیری آموزشی معین و یابرنامه نیازمند است.به عبارت دیگرهمزمان با
تقسیم اجتماعی کاروفعالیت ها ،تکوین نهادهاوتاسیسات اجتماعی انجام برخی از
فعالیت ها بدون فراگیری آموزشهای لازمرياريا؛ میسر نبود.
 
*2-1)آموزش در ایران باستان
 
نهادهاودستگاهای حکومتی ومذهبی نقش عمده ای درپیدایش فضاهای آموزشی درایران
باستان داشته اند.یکی از قدیمی ترین مراکزآموزشی قبل ازاسلام درهزاره دوم(
ق.م) درشهرایلامی شوش کشف شده است. درمحل این مدرسه آثاری ازجمله تشتی که
برای ساختن گل جهت الواح گلی مورد استفاده قرار می گرفته، کشف شده است.(
آمیه ، ص 43 )
 
نخستین دستگاه حکومتی وسیع ومتمرکزرادرایران هخامنشیان پدیدآوردند. اداره
کشوری باچنان وسعت به دبیران کار آزموده ای که تعلیمات لازم از جمله خواندن
ونوشتن رافراگرفته بودندجهت کاردردبیرخانه هانیازداشت. گفته اندکه درآن
دوره دودیوان وجود داشت که دبیران یک دیوان باخط میخی ودیگری باالفبای
آرامی می نوشتند.(فرای،ص 21)
 
*2ـ2)فضای معماری مدارس *
 
هرفضای معماری تحت تاثیرعوامل متعددی ازجمله:1)عوامل جغرافیایی واقلیمی
2)مصالح وفن ساختمان 3)کارکردها وعناصر ویژه 4)سنتها وارزشهای فرهنگی
5)خلاقیت وابتکار معمار شکل میگیرد.
 
نقش هریک ازعوامل مزبوردرشکل گیری یک اثرمعماری همواره یک اندازه ویکسان
نیست، ،بلکه مجموعه شرایطی که یک اثرمعماری تحت تاثیرآن خلق می شود،نقش
هریک ازعوامل مزبورراتعین می کند هرفضای معماری بایددربرابر خصوصیات
جغرافیای واقلیمی بتواندشرایط مساعدی برای پاسخگویی به نیازهای انسانی
فراهم آورد.
 
 و دیگر توضیحات کلی…………………………….