خانه تاریخی حسام‌الشکر را می‌توان در چارچوب معماری مسکونی سنتی ایران مورد بررسی قرار داد؛ معماری‌ای که در آن، شکل‌گیری فضا تنها نتیجه نیازهای عملکردی نیست و مجموعه‌ای از عوامل فرهنگی، اجتماعی، اقلیمی و شیوه زندگی ساکنان در سازمان‌دهی بنا نقش دارند. تحلیل این خانه از منظر معماری، امکان مطالعه ارتباط میان فضاهای باز، نیمه‌باز و بسته، نحوه شکل‌گیری مسیرهای حرکتی، سلسله‌مراتب دسترسی و ارتباط فضاهای اصلی و فرعی را فراهم می‌سازد. در چنین ساختاری، حیاط و فضاهای پیرامونی آن نقش مهمی در انسجام ترکیب معماری دارند و علاوه بر تأمین روشنایی و تهویه، به‌عنوان عامل پیونددهنده اجزای مختلف خانه عمل می‌کنند. توجه به تناسبات انسانی، کنترل دید، ایجاد محرمیت و تعریف تدریجی مرز میان عرصه‌های عمومی و خصوصی از جمله مؤلفه‌هایی است که در تحلیل کالبدی این اثر اهمیت پیدا می‌کند. بررسی بازشوها، جداره‌ها، ورودی‌ها، فضاهای ارتباطی و نحوه استقرار اتاق‌ها نیز می‌تواند منطق نهفته در ساختار فضایی بنا را آشکار سازد.
از دیدگاه کالبدی، مطالعه خانه حسام‌الشکر تنها به معرفی فضاها محدود نمی‌شود، بلکه شناخت مصالح، شیوه ساخت، تناسبات، تزئینات و ارتباط میان سازه و معماری را نیز دربرمی‌گیرد. کیفیت سطوح، نحوه تعریف نماهای داخلی، ریتم بازشوها و حضور عناصر معماری سنتی در کنار یکدیگر، هویت بصری بنا را شکل می‌دهند. همچنین تحلیل نور و سایه، نحوه پاسخ ساختمان به شرایط محیطی و ارتباط فضاهای داخلی با حیاط، زمینه مناسبی برای درک راهکارهای معماری بومی فراهم می‌کند. از منظر حفاظت معماری نیز شناخت ارزش‌های فضایی و کالبدی این خانه می‌تواند مبنایی برای آسیب‌شناسی، مرمت و احیای اصولی بنا باشد؛ زیرا هرگونه مداخله در یک خانه تاریخی نیازمند شناخت دقیق ساختار اصلی و ارزش‌های قابل حفاظت آن است. مجموعه حاضر با رویکردی گزارش‌وار و معماری‌محور، بستری مناسب برای تهیه ارائه دانشگاهی و مطالعات بناهای تاریخی فراهم کرده و توسط نقش برتر پارس، مرجع معماری ایران گردآوری و تدوین شده است.و.....