پاورپوینت بررسی مکان یابی مجتمع های خدماتی- رفاهی بین راهی
.
بخشی از مطلب
با توجه به مبانی نظری ارائه شده مشخص می گردد که طرح مکان یابی مجتمع های خدماتی- رفاهی و تیرپارک ها باید با هدف ارتقاء کمی و کیفی سفرهای جاده ای و شرایط حاکم بر آن از طریق تجهیز محورها  به خدمات و امکانات رفاهی تهیه گردیده و این تجهیز باید دستاوردهای توسعه ای در ابعاد اقتصادی و اجتماعی- فرهنگی را به دنبال داشته باشد.
اهداف عملیاتی جهت تحقق هدف کلی طرح نیز شامل موارد زیر خواهد بود:
- نظام بخشی سفرها از طریق مکان یابی مناسب مجتمع های خدماتی- رفاهی و تیرپارک ها در شبکه حمل و نقل جاده ای به منظور پشتیبانی مداوم خدماتی مسافر سفر و وسیله نقلیه.
- تنوع بخشی به امکانات متمرکز در مجتمع ها و تیرپارک ها به گونه ای که نیازهای متنوع انواع وسیله نقلیه و مسافر را در سفر پاسخگو باشد.
- تعادل بخشی به مجتمع های خدماتی- رفاهی و تیرپارک ها از حیث مقیاس به نحوی که از یک سو امکان بهره برداری از سطوح مختلف خدماتی در فواصل معین برای مسافر و وسیله نقلیه و از سوی دیگر بهره برداری بهتر از سرمایه گذاری های موجود فراهم آیدو تجهیز بیشتر جاده ها در قالب سطوح مختلفی از مجتمع های خدماتی- رفاهی و نیز تیرپارک ها هم ممکن شود.
معیارهای موثر در مکان یابی مجتمع های خدماتی- رفاهی و تیرپارک ها
معیارهای موثر بر مکان یابی مجتمع های خدماتی- رفاهی و تیرپارک ها
در راستای تحقق اهداف برنامه ریزی مکانی مجتمع های خدماتی- رفاهی و تیرپارک ها باید معیارهایی برای سازماندهی فضایی مجتمع ها و تیرپارک ها مورد توجه قرار گیرد. این معیارها باید در نسبت با رابطه های زیر موردنظر باشند:
- رابطه مجتمع و تیرپارک با مکان
- رابطه مجتمع با مجتمع و تیرپارک با تیرپارک
- رابطه مجتمع و تیرپارک با مجتمع
در ادامه هر یک از رابطه های فوق و معیارهای مربوط مورد بررسی قرار می گیرند:
3-2-1- رابطه مجتمع و تیرپارک با مکان
این رابطه در ارتباط با بر موضوع استقرار هر مجتمع یا تیرپارک مطرح است. معیارهای موثر موضع استقرار مجتمع یا تیرپارک در ابعاد محیطی، اجتماعی- فرهنگی، اقتصادی و کالبدی به شرح زیر قابل طرح هستند.
معیارهای محیطی
مهمترین معیارهای محیطی که در استقرار مجتمع های خدماتی- رفاهی موثرند عبارتند از:
- فرم مناسب زمین و برخورداری آن از شیب موردنیاز
- دسترسی مناسب به منابع آب
- دور بودن از عوامل بروز خطرات طبیعی (گسل، رودخانه، کوه و نظایر اینها)
- پایین بودن ارزش تولیدی زمین
- میکروکلیمای مناسب با توجه به پراکندگی مکانی و زمانی عناصر و عوامل اقلیمی.
- وجود مناظر و مزایای با ارزش طبیعی
معیارهای اجتماعی- فرهنگی
اهم معیارهای اجتماعی- فرهنگی موثر بر موضع استقرار مجتمع خدماتی- رفاهی و تیرپارک ها به شرح زیر می باشد:
- حجم جابجایی جمعیت در محورها و گرایش غالب مسافران برای توقف در برخی مکان ها.
- وجود عناصر و فضاهای تاریخی – فرهنگی در امتداد جاده.
معیارهای اقتصادی
مهمترین معیارهای اقتصادی که در استقرار مجتمع های خدماتی- رفاهی و تیرپارک ها موثرند عبارتند از :
- بهره گیری از صرفه جویی های ناشی از تجمع در طول جاده ها
- وجود تقاضا یا گرایش بخش غیردولتی برای سرمایه گذاری در مکان خاص.
معیارهای کالبدی
معیارهای کالبدی موثر بر استقرار مجتمع های خدماتی- رفاهی و تیرپارک ها را می توان چنین برشمرد:
- دسترسی به خدمات زیرساختی مناسب (آب، برق، تلفن و گاز)
- وجود خدمات رفاهی بین راهی موجود در امتداد جاده.
- وجود فاصله مناسب از محدوده قانونی و خدماتی شهرها و روستاها.
- قرار نداشتن در نقاط حادثه خیر( گردنه، شیب تند، پیچ با دید کم و نظایر اینها).
رابطه مجتمع با مجتمع
در این رابطه فاصله بین مجتمع ها با یکدیگر مطرح است. معیارهای موثر بر این رابطه آستانه های خستگی، آستانه های روانی بین مبدا ئ مقصد ونیازهای وسایل نقلیه است که همگی متاثر از فواصل زمانی و مکانی سفر هستند. ویژگی این معیارها به شرح زیر است:
آستانه خستگی سفر:
آستانه خستگی سفر به حدی است که جسم، ذهن و روح پویایی و تحرک لازم خود را از دست داده و نیازمند تجدید قوا هستند. این آستانه در اشخاص بر حسب گروه های سنی و جنسی متفاوت است. براساس بررسی های انجام شده در خصوص گرایش های عمده سفر و توقف های بین راهی، آستانه خستگی مسافران اتوبوس حدود 4 ساعت وبرای کامیون های باربری حدود 5/4 ساعت محاسبه شده است. این میزان برای اتومبیل های شخصی نیز حدود 2 ساعت است. بدین ترتیب آستانه خستگی  برای وسایل نقلیه می تواند بین 4-2 ساعت منظور شود.
و.....